Mae nifer o fudiadau sy’n gweithio gyda phlant, pobl ifanc ac oedolion mewn perygl yn ei gwneud hi’n ofynnol i’w staff a’u gwirfoddolwyr fynd trwy wiriadau Datgelu a Gwahardd (DBS).

Mae’r offeryn hwn yn seiliedig ar 10 cam gweithredu y mae’n rhaid i fyrddau ymddiriedolwyr eu cymryd i sicrhau dulliau llywodraethu diogelu da (Saesneg yn unig).

Os yw eich mudiad Sector Gwirfoddol yn cyflogi staff, bydd y daflen wybodaeth hon yn rhoi canllawiau i chi ar sut i reoli perfformiad staff, gan ddefnyddio goruchwylio ac arfarnu.

Mae’n hanfodol bod mudiadau trydydd sector yn cynnal gwiriadau cefndirol priodol ar staff, gwirfoddolwyr ac ymddiriedolwyr.

Dylai pob mudiad sy’n gweithio gyda phlant (unrhyw un nad yw’n 18 oed eto) ac oedolion mewn perygl roi polisi diogelu ar waith sy’n nodi sut mae’n bwriadu cadw’r bobl hynny’n ddiogel.

Dogfen dempled yw hon, i’w diwygio a’i defnyddio fel y bo’n briodol. Awgrymwn eich bod yn ei pharatoi gyda’ch logo a’ch brandio eich hun.

Gall strwythur rheoli mudiadau gwirfoddol amrywio’n fawr, ac yn aml, caiff ffurfioldeb y strwythur hwn ei bennu yn ôl maint ac adnoddau.

Recriwtio, dethol a sefydlu’r bobl sydd ar eich bwrdd neu bwyllgor rheoli yw un o’r prosesau pwysicaf y gall mudiad gwirfoddol ei wneud.

Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.

Y camau ac opsiynau eraill

‘Llywodraethu’ yw’r term cyffredinol a ddefnyddir i ddisgrifio’r cyfrifoldebau cyfreithiol, goruchwylio a moesol sy’n deillio o fod yn ymddiriedolwr.

Mae’n ddyletswydd gyffredinol ar aelodau corff llywodraethol i amddiffyn y mudiad, gan gynnwys trefnu yswiriant digonol ar ei gyfer.