{"id":3186,"date":"2020-09-14T15:33:04","date_gmt":"2020-09-14T14:33:04","guid":{"rendered":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/?post_type=resource&#038;p=3186"},"modified":"2026-06-02T19:04:29","modified_gmt":"2026-06-02T18:04:29","slug":"atal-twyll","status":"publish","type":"resource","link":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/","title":{"rendered":"Atal twyll"},"content":{"rendered":"<div class=\"wp-bootstrap-blocks-container container mb-2\">\n\t\n<div class=\"wp-bootstrap-blocks-row row\">\n\t\n\n<div class=\"col-12 col-md-9\">\n\t\t\t\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Trosolwg<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#beth-yw-twyll\">Beth yw twyll?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#mathau-o-dwyll\">Mathau o dwyll<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#twyll-syn-ymwneud-yn-benodol-ag-elusennau\" type=\"internal\" id=\"#charity-specific-fraud\">Twyll sy\u2019n ymwneud yn benodol ag elusennau<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#camau-i-atal-twyll\" type=\"internal\" id=\"#prevent-fraud\">Camau i atal twyll<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#sut-i-roi-gwybod-am-dwyll\">Sut i roi gwybod am dwyll<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#pa-gamau-y-gellir-eu-cymryd\">Pa gamau y gellir eu cymryd?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#adnoddau-defnyddiol\">Adnoddau defnyddiol<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#ymwadiad\" type=\"internal\" id=\"#disclaimer\">Ymwadiad<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"beth-yw-twyll\">Beth yw twyll?<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-1024x683.jpg\" alt=\"Clo clap a chardiau credyd\" class=\"wp-image-3181\" srcset=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-720x481.jpg 720w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-768x513.jpg 768w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-1536x1025.jpg 1536w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-2048x1367.jpg 2048w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-360x240.jpg 360w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-1800x1201.jpg 1800w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-624x416.jpg 624w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Mae <strong>twyll<\/strong> yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat. Gellir cyflawni twyll yn erbyn unigolyn neu fudiad. Gall ddigwydd ar-lein, wyneb yn wyneb, neu drwy waith papur<br>a gall amrywio o ran y swm o ychydig o bunnoedd sydd wedi\u2019u dwyn o flwch arian m\u00e2n i filoedd o bunnoedd a gafwyd drwy dwyll grantiau.<\/p>\n\n\n\n<p>Os yw eich mudiad chi wedi profi twyll, nid chi yw\u2019r unig un. Yn \u00f4l yr <strong>Asiantaeth Troseddu Cenedlaethol a\u2019r Swyddfa Archwilio Genedlaethol<\/strong>, mae\u2019r sector elusennau yn colli biliynau o bunnoedd bob blwyddyn drwy dwyll.<\/p>\n\n\n\n<p>Mae twyll yn bwrw elusennau\u2019n arbennig o galed gan ei fod yn gallu niweidio enw da yr elusen, a gall hyn arwain at golli mwy o gymorth ac arian cyhoeddus. Mae twyll yn effeithio ar y mudiad, ei staff, a\u2019i wirfoddolwyr a hefyd, yn y pen draw, ar y cyhoedd drwy golli neu gwtogi gwasanaethau.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"mathau-o-dwyll\">Mathau o dwyll<\/h2>\n\n\n\n<p>Mae dau brif fath o dwyll <strong>twyll mewnol<\/strong> a <strong>thwyll allanol<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading has-text-align-left\">Twyll mewnol<\/h3>\n\n\n\n<p>Rhai enghreifftiau cyffredin o dwyll mewnol yw:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Dwyn arian parod neu asedau<\/li>\n\n\n\n<li>Llwgrwobrwyo staff gan gyflenwyr neu fuddiolwyr<\/li>\n\n\n\n<li>Gwerthu cyflenwadau er budd personol<\/li>\n\n\n\n<li>Defnydd personol o asedau heb ganiat\u00e2d (e.e. ffonau, cerbydau)<\/li>\n\n\n\n<li>Talu gormod o dreuliau i staff neu ymddiriedolwyr (ar sail derbynebau ffug)<\/li>\n\n\n\n<li>Yr un prosiect yn cael ei gyllido gan ddau roddwr gwahanol<\/li>\n\n\n\n<li>Rhoi t\u00e2l neu adnoddau eraill i staff neu fuddiolwyr ffug nad ydynt yn bodoli.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading has-text-align-left\">Twyll allanol<\/h3>\n\n\n\n<p>Rhai enghreifftiau cyffredin o dwyll allanol yw:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Twyll TG e.e. meddalwedd wystlo, gwe-rwydo ac ati.<\/li>\n\n\n\n<li>Twyll gan rai sy\u2019n cogio bod yn brif weithredwyr<\/li>\n\n\n\n<li>Codwyr arian ffug yn defnyddio enw\u2019r elusen<\/li>\n\n\n\n<li>Dwyn o siopau<\/li>\n\n\n\n<li>Sgamiau gwasgu botymau i wneud taliad wedi\u2019i awdurdodi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Efallai na fyddwch yn gyfarwydd \u00e2 rhai o\u2019r termau mwy diweddar:<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Meddalwedd wystlo<\/h3>\n\n\n\n<p>Meddalwedd wystlo yw meddalwedd sy\u2019n cael ei gosod gan haciwr ar \u00f4l cael mynediad i gyfrifiadur: bydd yn trosglwyddo data personol sy\u2019n cael eu dal gan y mudiad ac yn cloi\u2019r data nes cael ei dalu i\u2019w rhyddhau.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Gwe-rwydo<\/h3>\n\n\n\n<p>Gwe-rwydo yw negeseuon e-bost sy\u2019n gwahodd rhywun i glicio ar y ddolen a mewnbynnu manylion a fydd yn caniat\u00e1u i dwyll ddigwydd.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Sgamiau gwasgu botymau i wneud taliad wedi\u2019i awdurdodi<\/h3>\n\n\n\n<p>Mae sgamiau gwasgu botymau i wneud taliad wedi\u2019i awdurdodi yn ymwneud \u00e2 defnyddio pobl i wneud taliadau amser real, yn aml drwy ystrywiau seicolegol i ddarbwyllo\u2019r unigolyn bod angen gwneud y taliad ar frys.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Twyll gan rai sy\u2019n cogio bod yn brif weithredwyr<\/h3>\n\n\n\n<p>Twyll gan rai sy\u2019n cogio bod yn brif weithredwyr, neu Beryglu E-bost Busnes (BEC) fel y\u2019i gelwir hefyd, yw sgam lle mae rhywun yn ffugio bod yn weithredwyr lefel uchel (a elwir hefyd yn weithredwyr lefel C) ac yn rhoi gorchmynion brys a chyfrinachol i gyflogeion i gyflawni trafodiadau ariannol mewn ffordd sy\u2019n anghyson \u00e2 gweithdrefnau arferol y cwmni.<\/p>\n\n\n\n<p>Mae seiberdroseddwyr yn ceisio ennyn ymddiriedaeth eu dioddefwyr drwy ddefnyddio gwybodaeth sydd ar gael i\u2019r cyhoedd ar-lein, gan wneud i unrhyw fater ymddangos yn gredadwy.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"twyll-syn-ymwneud-yn-benodol-ag-elusennau\">Twyll sy\u2019n ymwneud yn benodol ag elusennau<\/h2>\n\n\n\n<p>Mae sgamiau sy\u2019n ymwneud ag elusennau yn amrywio o rai lle mae rhywun ar y stryd yn ffugio codi arian i elusen ac wedyn yn pocedu\u2019r arian a godwyd, i rai lle mae rhywun yn sefydlu elusen ffug er mwyn sicrhau arian iddo\u2019i hun.<\/p>\n\n\n\n<p>Mae hefyd yn dwyllodrus i wneud cais am grantiau ar gyfer cyllid dyblyg, at yr un defnydd, o ddwy ffynhonnell.<\/p>\n\n\n\n<p>Gall risgiau sy\u2019n dod i\u2019r amlwg fel sgamiau ffugiad dwfn a gwe-rwydo wedi\u2019i gynhyrchu gan ddeallusrwydd artiffisial hefyd fygwth mudiadau gwirfoddol.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"camau-i-atal-twyll\">Camau i atal twyll<\/h2>\n\n\n\n<p>Y peth pwysicaf y gall mudiadau ei wneud i drechu twyll yw cydnabod ei fod yn gallu digwydd. Yn aml, bydd yn cael ei gyflawni gan aelod o staff neu wirfoddolwr \u2013 ac yn aml gan bobl sydd wedi bod gyda\u2019r mudiad<br>am nifer o flynyddoedd ac yn cael eu hystyried yn ddibynadwy. Mae\u2019n bwysig sylweddoli y gall unrhyw un ildio i\u2019r temtasiwn o gyflawni twyll o dan yr amgylchiadau anghywir a chyda\u2019r cyfle cywir. Drwy roi polis\u00efau a<br>gweithdrefnau priodol ar waith, bydd y mudiad a\u2019i gyflogeion\/gwirfoddolwyr yn cael eu diogelu.<\/p>\n\n\n\n<p>Dylai fod gan bob mudiad bolisi gwrth-dwyll sy\u2019n nodi sut i ganfod twyll ac ymateb iddo. Dylai gynnwys diffiniadau o dwyll, sut mae\u2019r elusen yn gweithio i atal twyll, a sut i roi gwybod am bryderon o fewn y mudiad ac i fudiadau allanol e.e. yr heddlu. Dylai gynnwys gwybodaeth am chwythu\u2019r chwiban.<\/p>\n\n\n\n<p>Dylai\u2019r polisi gynnwys gofyniad i ymchwilio i dwyll yn fewnol, pa un a yw\u2019r heddlu neu\u2019r <strong>Comisiwn Elusennau<\/strong> wedi\u2019u hysbysu am yr amheuon neu beidio. Rhaid cymryd nifer o gamau i warchod rhag cyfleoedd i gyflawni twyll:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Asesu\u2019r risgiau posibl o dwyll o fewn eich mudiad ac ystyried cymryd mesurau penodol ychwanegol i\u2019ch diogelu, neu ofyn am gyngor proffesiynol, lle bo\u2019n briodol<\/li>\n\n\n\n<li>Dod i adnabod eich staff a gwirfoddolwyr fel y gallwch eu helpu a bod yn ymwybodol os ydynt o dan bwysau ariannol neu bwysau eraill<\/li>\n\n\n\n<li>Gofalu bod rheolaethau ariannol wedi\u2019u sefydlu, yn cynnwys mesurau i sicrhau rheolaeth ddeuol, gwahanu tasgau a diogelu data (gweler ein modiwl hyfforddi ar Sefydlu system ariannol\/rheolaethau ariannol)<\/li>\n\n\n\n<li>Monitro gwaith eich staff a gwirfoddolwyr yn rheolaidd<\/li>\n\n\n\n<li>Annog pawb i ddweud os ydynt yn poeni am unrhyw beth<\/li>\n\n\n\n<li>Hyfforddi\u2019ch staff i ddeall y peryglon a\u2019r effaith bosibl o dwyll, yn ogystal ag adnabod arwyddion o dwyll e.e. arwyddion cyffredin o ddwyn o siopau, negeseuon e-bost \u00e2 manylion anghywir yn y cyfeiriad ac ati.<\/li>\n\n\n\n<li>Sicrhau bod cyfrineiriau\u2019n gymhleth (cytuno ar y nifer lleiaf o lythrennau a chynnwys rhifau a symbolau) ac nad ydynt yn cael eu rhannu neu eu hysgrifennu<\/li>\n\n\n\n<li>Ychwanegu dilysiad dau ffactor a hyfforddiant efelychu gwe-rwydo at ddiogelwch seiber<\/li>\n\n\n\n<li>Defnyddio meddalwedd gwrthfeirysau a wal d\u00e2n<\/li>\n\n\n\n<li>Gosod diweddariadau i feddalwedd yn brydlon<\/li>\n\n\n\n<li>Ystyried creu cofrestr asedau gwybodaeth sy\u2019n dangos pa wybodaeth sy\u2019n cael ei dal, ac at ba ddibenion, fel y gallwch asesu\u2019r risgiau a\u2019r canlyniadau o\u2019u colli neu eu dwyn<\/li>\n\n\n\n<li>Gwneud cop\u00efau wrth gefn o ddata sydd ar gyfrifiaduron yn rheolaidd.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Er mwyn atal twyll allanol, dylai mudiadau sicrhau eu bod yn defnyddio wal d\u00e2n ddiogel, mynnu bod cyfrineiriau\u2019n gryf ac yn cael eu newid yn rheolaidd, ac ystyried defnyddio dull dilysu dau ffactor yn ogystal ag amgryptio.<\/p>\n\n\n\n<p>Dylai mudiadau ystyried cofnodi achosion ac achosion y bu ond y dim iddynt ddigwydd mewn Cofrestr Twyll er mwyn nodi patrymau a gwella rheolaethau. Mae hwn yn arfer da ni waeth beth yw maint a ffurf gyfreithiol yr elusen.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"sut-i-roi-gwybod-am-dwyll\">Sut i roi gwybod am dwyll<\/h2>\n\n\n\n<p>Mae\u2019r <strong>Comisiwn Elusennau<\/strong> yn gofyn i elusennau roi gwybod iddynt am ddigwyddiadau difrifol. Os ceir digwyddiad difrifol yn eich elusen, mae\u2019n bwysig ei fod yn cael ei ddatgelu\u2019n llawn, yn onest ac yn ddi-oed i\u2019r Comisiwn.<\/p>\n\n\n\n<p>Bydd angen nodi beth ddigwyddodd ac mae\u2019n bwysig rhoi gwybod i\u2019r Comisiwn sut rydych yn delio \u00e2\u2019r mater, hyd yn oed os ydych wedi rhoi gwybod i\u2019r heddlu, noddwyr, neu reoleiddiwr arall amdano hefyd.<\/p>\n\n\n\n<p>Mae\u2019n bwysig hysbysu\u2019r <strong>Comisiwn Elusennau<\/strong> gan fod hyn yn dangos bod yr ymddiriedolwyr yn cymryd camau priodol ac mae\u2019n galluogi\u2019r <strong>Comisiwn<\/strong> i gynnig cyngor priodol. Mae hefyd yn golygu bod y <strong>Comisiwn Elusennau<\/strong> yn gallu ystyried y risgiau i elusennau eraill a\u2019u cynghori yn unol \u00e2 hynny.<\/p>\n\n\n\n\n\n<p>Os ydych yn weithiwr elusen ac yn rhoi gwybod am fathau penodol o ddrwgweithredu, yr enw ar hynny yw \u2018chwythu\u2019r chwiban\u2019. Rhaid i\u2019r cyflogwr beidio \u00e2\u2019ch trin yn annheg yn y gwaith am eich bod wedi chwythu\u2019r chwiban. Mae gweithwyr sy\u2019n \u2018chwythu\u2019r chwiban\u2019 am ddrwgweithred yn y gweithle yn gallu hawlio diswyddo annheg os byddant yn cael eu diswyddo neu eu herlid am wneud hynny.<\/p>\n\n\n\n<p>Rhaid i bob honiad o dwyll gael ei drin o ddifrif a rhaid ymchwilio iddo cyn gynted \u00e2 phosibl. Rhaid i\u2019r ymchwiliadau mewnol fod yn deg a chymryd digon o amser i gasglu tystiolaeth ddilys cyn dod i gasgliadau. Mae hyn yn waith manwl sy\u2019n cymryd llawer o amser.<\/p>\n\n\n\n<p>Gall ymchwiliad eich helpu i ddeall sut i osgoi\u2019r un math o dwyll yn y dyfodol. Ond mae \u201cachosion eithafol yn gwneud cyfreithiau gwael\u201d. Mae\u2019n well newid eich rheolau a\u2019ch polis\u00efau ar \u00f4l pwyso a mesur yn ofalus, oherwydd bydd yn rhaid iddyn nhw weithio ar gyfer adegau arferol yn ogystal \u00e2 mewn achosion eithafol.<\/p>\n\n\n\n<p>Dylai mudiadau ystyried o ddifrif gofnodi manylion pob achos o dwyll ac achosion y bu ond y dim iddynt ddigwydd, a\u2019r camau y maen nhw\u2019n eu cymryd wrth ymateb, mewn cofrestr twyll. Bydd hon yn ddogfen bwysig ar gyfer monitro twyll a dysgu sut i gryfhau rheolaethau at y dyfodol.<\/p>\n\n\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"pa-gamau-y-gellir-eu-cymryd\">Pa Gamau y Gellir eu Cymryd?<\/h2>\n\n\n\n<p>Gall nifer o gosbau ddilyn cadarnhad o dwyll.<\/p>\n\n\n\n<p>Gall yr heddlu gychwyn achos troseddol, a gall hynny arwain at ddirwyon a\/ neu garchar am hyd at 10 mlynedd.<\/p>\n\n\n\n<p>Gall y <strong>Comisiwn Elusennau<\/strong> atal neu anghymhwyso unigolion rhag gweithredu fel ymddiriedolwyr os ydynt wedi bod yn gysylltiedig ag anonestrwydd neu ystryw. Gall hefyd gynghori\u2019r ymddiriedolwyr ar gamau i\u2019w cymryd i ddiogelu\u2019r mudiad yn well yn y dyfodol.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"adnoddau-defnyddiol\">Adnoddau defnyddiol<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Protect your charity from fraud and cyber crime<\/h3>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Llywodraeth y DU<\/h4>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.gov.uk\/guidance\/protect-your-charity-from-fraud\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.gov.uk\/guidance\/protect-your-charity-from-fraud<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Protect Your Charity from Fraud and Cyber Crime yw cyngor y llywodraeth ar dwyll. Mae\u2019n cynnwys dolen i\u2019r Ganolfan Ymwybyddiaeth o Dwyll mewn Elusennau.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">The compliance toolkit: protecting charties from harm chapter 3 fraud and financial crime<\/h3>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Y Comisiwn Elusennau<\/h4>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/assets.publishing.service.gov.uk\/government\/uploads\/system\/uploads\/attachment_data\/file\/654821\/Chapter3.pdf\">https:\/\/assets.publishing.service.gov.uk\/government\/uploads\/system\/<\/a> <a href=\"https:\/\/assets.publishing.service.gov.uk\/government\/uploads\/system\/uploads\/attachment_data\/file\/654821\/Chapter3.pdf\">uploads\/attachment_data\/file\/654821\/Chapter3.pdf<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">The small charities guide to preventing fraud<\/h3>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Yr Ymgyrch Atal Twyll<\/h4>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/cfg.org.uk\/userfiles\/documents\/CFG%20resources\/CFG%20Publication\/CF240_SmallCharitiesGuide.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/cfg.org.uk\/userfiles\/documents\/CFG%20resources\/CFG%20<\/a>&nbsp; <a href=\"https:\/\/cfg.org.uk\/userfiles\/documents\/CFG%20resources\/CFG%20Publication\/CF240_SmallCharitiesGuide.pdf\">Publication\/CF240_SmallCharitiesGuide.pdf<\/a><br>Mae The Small Charities Guide to Preventing Fraud yn ddogfen ganllaw a<br>gynhyrchwyd gan yr Ymgyrch Atal Twyll.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Noder: Mae\u2019n rhaid i chi fod yn aelod o\u2019r gr\u0175p CGF er mwyn darllen hwn<\/em><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Action fraud<\/h3>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.actionfraud.police.uk\/charities\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.actionfraud.police.uk\/charities<\/a><br>Mae Action Fraud yn darparu amrediad o ganllawiau Giving Safely a rhif ff\u00f4n i roi gwybod am dwyll <a href=\"tel:03001232040\" type=\"tel\" id=\"tel:03001232040\">0300 123 2040<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Canolfan Seiberddiogelwch Genedlaethol<\/h3>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.ncsc.gov.uk\/cyberessentials\/overview\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.ncsc.gov.uk\/cyberessentials\/overview<\/a><br>Mae\u2019r Ganolfan Seiberddiogelwch Genedlaethol yn cynnig cyngor a gwybodaeth am atal twyll drwy\u2019r rhyngrwyd.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Cyllid a Thollau Ei Fawrhydi (HMRC)<\/h3>\n\n\n\n<p>Ff\u00f4n: <a href=\"tel:08450109000\">0845 010 9000<\/a><br><a href=\"http:\/\/www.hmrc.gov.uk\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">www.hmrc.gov.uk<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Comisiwn Elusennau Cymru a Lloegr<\/h3>\n\n\n\n<p>Ff\u00f4n: <a href=\"tel:08453000218\" type=\"tel\" id=\"tel:08453000218\">0845 3000 218<\/a><br><a href=\"https:\/\/www.gov.uk\/government\/organisations\/charity-commission\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.gov.uk\/government\/organisations\/charity-commission<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Gall y CGGC a Chynghorau Gwirfoddol Sirol gynnig adnoddau a chyngor gwrth-dwyll wedi\u2019u teilwra ar gyfer mudiadau gwirfoddol bychain.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"ymwadiad\">Ymwadiad<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1800\" height=\"1200\" src=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw.jpg\" alt=\"Pobl mewn cae yn edrych tua'r machlud haul\" class=\"wp-image-24064\" style=\"object-fit:cover\" srcset=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw.jpg 1800w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-720x480.jpg 720w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-768x512.jpg 768w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-360x240.jpg 360w, https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2026\/05\/tssw-624x416.jpg 624w\" sizes=\"auto, (max-width: 1800px) 100vw, 1800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Rhwydwaith o fudiadau cymorth i\u2019r trydydd sector cyfan yng Nghymru yw Cefnogi Trydydd Sector Cymru.<\/p>\n\n\n\n<p>Ceir ynddo\u2019r 19 corff cymorth lleol a rhanbarthol ledled Cymru, y Cynghorau Gwirfoddol Sirol, a\u2019r corff cymorth cenedlaethol, Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru (CGGC).<br>Am ragor o wybodaeth cysylltwch \u00e2<br><a href=\"https:\/\/thirdsectorsupport.wales\/cy\/cysylltu\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/thirdsectorsupport.wales\/cy\/cysylltu\/<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Mae\u2019r wybodaeth a ddarperir yn y daflen hon ar gyfer cyfarwyddyd yn unig. Nid yw\u2019n amnewid am gyngor proffesiynol ac ni allwn dderbyn unrhyw gyfrifoldeb am golled o ganlyniad i unrhyw un sy\u2019n gweithredu neu\u2019n gwrthod gweithredu arno.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><br><\/p>\n\n\t<\/div>\n\n\n\n<div class=\"col-12 col-md-3\">\n\t\t\t\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.<\/p>\n","protected":false},"author":5934,"featured_media":3182,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"categories":[759],"tags":[723,775],"class_list":["post-3186","resource","type-resource","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-llywodraethu-da","tag-good-governance","tag-legal","pillar-llywodraethu-da"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cy_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Hwb Gwybodaeth\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-06-02T18:04:29+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1709\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"9 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/\",\"url\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/\",\"name\":\"Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg\",\"datePublished\":\"2020-09-14T14:33:04+00:00\",\"dateModified\":\"2026-06-02T18:04:29+00:00\",\"description\":\"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg\",\"width\":2560,\"height\":1709,\"caption\":\"Close up of padlock and credit card for credit card safety concept\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Cartref\",\"item\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Resources\",\"item\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Atal twyll\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#website\",\"url\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/\",\"name\":\"Hwb Gwybodaeth\",\"description\":\"Mae\u2019r Hwb Gwybodaeth yn helpu chi i gadw\u2019n wybodus, gwella\u2019ch gwybodaeth a chysylltu ag eraill.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#organization\",\"name\":\"Hwb Gwybodaeth\",\"url\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2023\/09\/cropped-knowledge_hub_favicon-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2023\/09\/cropped-knowledge_hub_favicon-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Hwb Gwybodaeth\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth","description":"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/","og_locale":"cy_GB","og_type":"article","og_title":"Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth","og_description":"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.","og_url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/","og_site_name":"Hwb Gwybodaeth","article_modified_time":"2026-06-02T18:04:29+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1709,"url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"9 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/","url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/","name":"Atal twyll | Adnoddau | Hwb Gwybodaeth","isPartOf":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg","datePublished":"2020-09-14T14:33:04+00:00","dateModified":"2026-06-02T18:04:29+00:00","description":"Mae twyll yn golygu camddefnyddio asedau rhywun arall yn fwriadol er budd preifat.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#primaryimage","url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg","contentUrl":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2020\/09\/credit-card-security-PPLK9VA-scaled.jpg","width":2560,"height":1709,"caption":"Close up of padlock and credit card for credit card safety concept"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/atal-twyll\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Cartref","item":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Resources","item":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/resources\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Atal twyll"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#website","url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/","name":"Hwb Gwybodaeth","description":"Mae\u2019r Hwb Gwybodaeth yn helpu chi i gadw\u2019n wybodus, gwella\u2019ch gwybodaeth a chysylltu ag eraill.","publisher":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#organization","name":"Hwb Gwybodaeth","url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2023\/09\/cropped-knowledge_hub_favicon-1.png","contentUrl":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/app\/uploads\/2023\/09\/cropped-knowledge_hub_favicon-1.png","width":512,"height":512,"caption":"Hwb Gwybodaeth"},"image":{"@id":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/resource\/3186","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/resource"}],"about":[{"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/resource"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5934"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/resource\/3186\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24387,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/resource\/3186\/revisions\/24387"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3182"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3186"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3186"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/knowledgehub.cymru\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3186"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}